بایگانی دسته: مقاله

در فضیلت آموختن

بیمارستان امام رضا (علیه السلام) را سال ها پیش آلمانی ها در مشهد ساختند…

در عکس زیر ساختمان اصلی بیمارستان را می بینید (ساختن عکس های پانوراما را واقعا دوست دارم):

ساختمان اصلی بیمارستان

می بینید که ساختمان خیلی بزرگی نیست. فکر می کنید آلمانی ها چه مقدار فضا برای اطراف این ساختمان در نظر گرفته اند؟

عکس بالا عکس هوایی بیمارستان امام رضاست. ساختمان با سقف قرمز در وسط، ساختمانی است که در بالا دیدید و تمام فضای اطراف این ساختمان به عنوان فضای سبز بیمارستان در نظر گرفته شده بوده است. پس از آن به مرور برای توسعه بیمارستان از فضای وسیع اطراف آن استفاده کرده اند و ساختمان های بعدی را که در عکس می بینید ساخته اند…

جالب است بدانید که راه ها در این بیمارستان از چهاربانده تنگ تر نیستند و اطراف هر ساختمان هم فضا های وسیعی در نظر گرفته شده است.

این کارِ سال ها پیشِ آلمانی هاست. فضای گسترده ای که آن زمان برای بیمارستان در نظر گرفته شده هنوز برای توسعه و ساخت و ساز استفاده می شود و فضای سبز بیمارستان هم نقش موثری در بهبود بیماران دارد.

سال ها بعد ما (مهندسان بومی!) در بیابان خدا (که هیچ محدودیتی برای زمین نداریم) مسکن مهر می سازیم تا برای بی خانمانی مردم مسکنی باشد ولی راه های آن را دو بانده می سازیم! و فکر نمی کنیم که خلق الله صبح زود از شهرک دور از شهرشان چه طور باید با ماشین هایشان خود را به محل کار برسانند و… تا ثریا می رود دیوار کج!

ای کاش بیاموزیم!

باز نشر: «جمهوریت اسلامی» و فرصت انتخابات

بازنشر خلاصه ای از سخنرانی «وحید جلیلی»

الف- حزب اللهی‌ ها و مهجوریتِ جمهوریت نظام

با این که نظامی که ولایت فقیه در رأس آن است، «جمهوری اسلامی» است، شاید یک صدم دغدغه، همت و تلاشی که برای تبیین ولایت وجود دارد برای تبیین جمهوریت نظام و تعاریف، ابعاد و ظرفیت های آن وجود ندارد.

به نظر می رسد چند علت نیروهای حزب اللهی را از ورود به نظریه پردازی پیرامون جمهوریت نظام باز می دارد:

ادامه‌ی خواندن

زندگی لذت بخش در آمپاس!

ماه رمضان امسال فیلم «دودکش» رنگ و بوی دیگری به شب هایمان داد. پس از اعصاب خوردی های سال های گذشته از سریال های جن و پری و ارواج، امسال بالاخره بعد از چند سال یک سریال مناسبتی درست و حسابی دیدیم!

ادامه‌ی خواندن

تاملاتی درباره قانون: ۱- نگاه به قانون

اشاره: در مطالب گذشته گفتم که باید از این پس باید به کار های نظری در حوزه های ساختاری حکومت اسلامی بپردازیم.

این اولین مقاله از سری مقالات «تاملاتی درباره قانون» است.


نگاه هر فرد به قانون از مهم ترین عواملی است که تعیین کننده میزان قانون مداری اوست. یعنی این که هر فرد چه تصوری از قانون دارد.

مسلما، اگر در فکر کسی قانون برای نظم بیشتر در زندگی و در نهایت، راحتی و امنیت باشد؛ بهتر به قوانین عمل می کند نسبت به کسی که قانون را صرفا دست و پاگیر و مزاحم می داند.

اما نگاه مردم ایران به قانون چگونه است؟ متاسفانه این طور نیست و دلیل اصلی آن به ذات قانون گریز مردم بر نمی گردد، بلکه دلیل اصلی آن در نوع قانون گذاری است. یعنی نگاه به قانون از طرف قانون گذار درست نیست و خود به خود این نگاه غلط به مردم هم منتقل شده است…

ادامه‌ی خواندن

درصد تعیین کننده

بیشتر افراد (به خصوص آن ها که ادعای تفکرشان بیشتر است!) هیچ وقت در تحلیل ها و طرز فکرشان تجدید نظر نمی کنند و در نتیجه همیشه اشتباهات گذشته را تکرار می کنند! اما من نمی خواهم دوباره اشتباه کنم، از این جهت  ضمن پاک نکردن مطلب گذشته! می خواهم به صورت اساسی در تحلیلم تجدید نظر کنم:

مطلب قبل از انتخابات:

در نظر سنجی های مختلف، درصدی حدودا بین ۱۵ تا ۳۰ درصد، افرادی هستند که هنوز تصمیم نگرفته اند در نظر سنجی بگویند که به چه کسی رای می دهند!

این طور که پیداست انتخابات به دور دوم کشیده خواهد شد و به نظر می رسد که همه کاندیدا ها به این وضع رضایت داده اند.

دلایلی این که کاندیدا های اصول گرا به نفع هم کنار نمی روند اولا: امید به این درصد نامعلوم است. ثانیا: این که کاندیدا های اصول گرا در مناظره نشان دادند که اگر چه همه اصول گرا هستند، ولی در مسائل مختلف تفاوت های جدی با یکدیگر دارند و البته، مثل اصلاح طلب ها نیاز ندارند که به هر قیمتی خود را در صحنه سیاسی کشور نگه دارند، در نیتجه خود را در معرض آرای مردم قرار می دهند تا مردم انتخاب کنند؛ و ثالثا: این که با فرض کنار رفتن به نفع یکدیگر نیز نمی توانند انتخابات را تک مرحله ای کنند؛ پس می مانند تا در دور دوم در حالت ایده آل با اصول گرایی دیگر و در حالت تاسف بار با روحانی رقابت کنند.

چشم همه کاندیدا ها و ما! به این درصد بسیار قابل توجه و تعیین کننده دوخته شده است.

در این میان به نظر نمی رسد که از این آراء نامعین، روحانی سهم چندانی داشته باشد، زیرا کسانی که احتمال دارد به روحانی رای بدهند (به خصوص با کناره گیری عارف) با تردیدی در تصمیم گیری مواجه نبوده اند (اگر چه ممکن است عده ای که تاکنون نمی خواسته اند در انتخابات شرکت کنند حالا که احتمال حضور روحانی در دور دوم را می بینند در انتخابات شرکت کنند، البته تعداد این گروه اندک است) در نتیجه عمده این آرای مردد به اصول گرایان تعلق دارد.

آرزو و تحلیل من این است که قسمت قابل توجهی از این آرای نامشخص به سعید جلیلی تعلق داشته باشد. زیرا اکنون که روحانی با دوپینگ کناره گیری عارف، همه آرای اصلاح طلبان را در اختیار گرفته است، لازم است که اصول گرایان جلوی آمدن او به دور دوم را بگیرند. قالیباف با آرایی که همین الآن دارد یکی از دو طرف دور دوم خواهد بود، اما نفر دومی که در کنار قالیباف به دور دوم می رود مهم است، که روحانی نباشد؛ و در اصول گرایان نفر دومی که بیشترین آرا را دارد سعید جلیلی است.

قبل از کناره گیری عارف آرای روحانی چیز قابل توجهی نبود و سعید جلیلی و قالیباف به دور دوم می رفتند، اما حالا که عارف کناره گیری کرده است جناح اصول گرا نیز باید به تناسب عکس العمل نشان دهند. کناره گیری سعید جلیلی فایده ای ندارد زیرا با کناره گیری او باز هم انتخابات به دور دوم کشیده خواهد شد و باز هم روحانی یک سر دور دوم خواهد بود. بنا بر این تنها راهی که باقی می ماند این است طرفداران جلیلی و کسانی که هنوز تردید دارند به سعید جلیلی رای دهند.

چرا نمی شه یک انتخابات خوش از گلوی ما پایین بره؟! همش هیجان!


آپدیت پس از انتخابات:

در ابتدای مطلب به صورت طنز آمیز اشاره کرده ام به این که بسیاری از افراد تصمیم خود را گرفته اند ولی نمی خواهند در نظر سنجی نظرشان را بگویند. حقیقت همین است که بیشتر افراد از این دسته آرای نامشخص ته دلشان شخص خاصی را مد نظر دارند ولی به دلیل تردید و این احتمال که بعدا نظرشان عوض شود، رای خود را نمی گویند. متاسفانه تحلیل من بر اساس نظر سنجی هایی بود که عدم اعتبارشان را پس از انتخابات فهمیدم! بر طبق گفته ها به نظر می رسد که معتبر ترین نظر سنجی، متعلق به مرکز افکار سنجی صدا و سیماست که نتایجش به صورت عمومی منتشر نمی شود و فقط به دست از ما بهتران می رسد (از جمله کاندیدا ها که مطمئنا از ما بهترن!). پس تاکنون ضمن حق دادن به خودمان به پایان پاراگراف اول می رسیم و می ریم که داشته باشیم بقیه مطلب رو!

در نقد پاراگراف دوم اولا باید بگویم که به صورت اساسی در معنی دار بودن دسته بندی های «اصول گرایی» و «اصلاح طلبی» شک دارم. اختلاف این دو دسته به تفاوت های بسیار جزیی (بعضا در حد کدورت های شخصی قدیمی یا میزان بلندی ریش و…) خلاصه می شود و با این حساب عجیب نیست شباهت نافرم صحبت ها و موضع گیری ها در مناظرات و صحبت های انتخاباتی. مردم مطلقا با این دسته بندی ها و خط کشی ها بیگانه هستند و صد البته دلیل بیگانگی مردم همین عدم اصالت و بی خاصیتی این باند بازی هاست. بنا بر این اساسا صحبت کردن از کاندیدای اصول گرا یا اصلاح طلب چندان درست نیست. ما اگر بخواهیم انتخابات، که پدیده ای کاملا مردمی است را، تحلیل کنیم (و حتی در آن پیروز شویم!) باید آن گونه که مردم فکر می کنند فکر کنیم؛ نه آن طور که مرز بندی های بی معنی سیاست القا می کنند. مردم به این فکر نمی کنند که این شخص اصول گراست و آن یکی اصلاح طلب، نام های جزیی بسیار اثر گذارترند، این که هاشمی طرفدار کیست خیلی موثرتر است (بسته به این که در انتخابات مورد نظر هاشمی منفور باشد یا مطلوب!) تا این که چه کسی اصول گراست! حتی اسم های کلی مانند «جامعه…» یا «مجمع…» نیز کارایی خود را از دست داده اند. دلیل اصلی این امر فقدان تحزب واقعی است. مردم احساس نمی کنند که حمایت فلان گروه یا حزب تاثیری اساسی در کارامدی یک کاندیدا داشته باشد برای همین این عناوین از حد همین اسم روی کاغذ یا مانیتور فراتر نمی روند و اثری در آرا ندارند چون اثری در واقع نداشته اند، اما هاشمی واقعی است، هم تنفر از او و عملکردش و هم امید به هاشمی ۲۰۱۳، اموری واقعی هستند، به همین دلیل اثرشان را روی آرا مشاهده می کنیم.

حالا می رسیم به رفتار شناسی کاندیدا ها: کاندیدا های مثلا اصول گرا چرا به نفع یکدیگر کنار بروند؟ تفاوت واقعی روحانی با قالیباف چیست؟ از نظر یک کاندیدای ریاست جمهوری هیچ تفاوت جدی ای بین رقیبان وجود ندارد. کسی که کاندیدای ریاست جمهوری شده است، فقط به حالتی می اندیشد که خود رای بیاورد و گر نه احتمال وزیر شدن یا حفظ مسئولیت در دولت دیگر رقبا با هم تفاوتی ندارد! به نفع هم کنار بروند که کاندیدای اصلاح طلب رای نیاورد؟! اصلا اصول گرا و اصلاح طلبی وجود ندارد! خود کاندیدا ها که از نزدیک یکدیگر را می شناسند بهتر از هر کس می دانند که این مرزبندی ها تا چه حد بی معنی است.

در ادامه به این پرداخته ام که آرای مردد به چه کسی تعلق می گیرد در حالی که این آرای مردد بیشتر از این که تحت تاثیر سخنان و برنامه های انتخاباتی باشند تحت تاثیر امواج رای آوری و رای نیاوری کاندیدا ها هستند. این درصد نمی خواهند شکست خورده انتخابات محسوب شوند، به همین راحتی! رای می دهند که در جشن پیروزی کاندیدای پیروز شرکت کنند!

در مناظره سوم با ضایع شدن قالیباف توسط روحانی (یا بهتر بگوییم خود را ضایع کردن قالیباف) و با کناره گیری عارف موج رای آوری را برای روحانی به راه افتاد و آن درصد آرای مردد را به نفع روحانی شد. آن آرای مردد به همراه آرای خود روحانی و عارف شد ۵۰/۷ درصد آرا.

هزار آفرین بر غم باد!

غم بی منطق و بی خود برنامه های امسال ماه رمضان را نمی فهمم!

از زوزه های عاشقانه شعر آخر «ماه عسل»* بگیر که بیچاره خلق الله باید قبل از اذان و افطار این آواز ناساز را بشنوند، تا شعر آخر «مادرانه»*؛ و حتی برنامه مثلا طنز «خروس» هم آوازی غم ناک دارد!

واقعا چرا؟ با چه منطقی؟ اگر این همه غم ناکی برای لزوم پخش برنامه ها در نوزدهم تا بیست و یکم رمضان است که می شود در آن چند روز شعر آخر برنامه را پخش نکرد! یا این که زبانم لال در آن چند شب شعری در وصف حضرت علی (علیه السلام) پخش شود (اگر چه هاشا و کلا که صدا و سیما دست به چنین اقداماتی بزند دور باد از دامان آن سازمان این اتهامات!) هر چند که سریال های (مثلا) طنز در آن چند روز پخش نمی شوند و خلاص!

این وسط فقط پایان بندی سریال «دودکش» اندکی به محتوای آن مرتبط است و غم گینی آن هم قابل تحمل است.


 

* چا دارد تشکر کنم از احسان علیخانی به خاطر ادب و رعایت نزاکتش. سال های قبل واقعا تحمل سوالات ناراحت کننده و توهین آمیزش را نداشتم! ولی امسال می بینم که حتی بعضی از مسائلی که بیانشان آن چنان هم منافی ادب نیست را با لفافه ای از ادب بیان می کند. ممنون!

* پخش فیلم هایی که هیچ ربطی به معنویت و ماه رمضان ندارند را واقعا درک نمی کنم، اگر بنا نیست که برنامه ها در ماه رمضان تغییری کنند پس اصطلاح «سریال مناسبتی» به چه معناست؟ اگر می گوییم «سریال مناسبتی» باید مناسبتی با رمضان داشته باشد و گر نه برنامه های صدا و سیما تغییری نکند و بر طبق همان روال سابق پخش شود! در سال های گذشته شاهد پخش سریال های بی ربط زیادی بوده ایم و این واقعا تاسف آور است.

تاملی در قرآن: سوره جن آیات ۹ و ۱۰

وَ أَنّا كُنَّا نَقْعُدُ مِنهَا مَقَاعِدَ لِلسَّمْعِ  فَمَن یَسْتَمِعِ الآنَ یَجِدْ لَهُ شِهَابًا رَّصَدًا(۹)

وَ أَنَّا لَا نَدْرِى أَ شَرٌّ أُرِیدَ بِمَن فِى الْأَرْضِ أَمْ أَرَادَ بِهِمْ رَبُّهُمْ رَشَدًا(۱۰)

و به راستی که ما در محل هایی از آسمان برای شنیدن می نشستیم ولی اگر الآن کسی گوش کند شهابی را در کمین خود می یابد (۹)

و به راستی ما نمی دانیم که آیا بدی ای برای آنان که در زمین هستند اراده شده است یا آن که پروردگارشان رشدی را برایشان خواسته است (۱۰)

از این آیه فهمیده می شود که جنیان می توانند با استراق سمع از عوالم بالا از قسمتی از اخبار غیبی مطلع شوند، عده ای از انسان ها نیز با ارتباط با اجنه از گوشه ای از اخبار آینده خبر دار می شدند. پیش گویی های بعضی از افراد جن گیر، یا مدعی نیرو های عجیب و خاص از همین قبیل است. مگر آن هنگامی که عذابی برای قومی اراده شده باشد یا خداوند عالم اراده کرده باشد که با نزول وحی انسان ها را هدایت کند.

نکته دیگر جالب توجه در آیه ۱۰ این است که آن هنگام که از شر سخن گفته شده، فعل به صورت مجهول بیان شده است زیرا خدا برای کسی بدی اراده نمی کند و بدی ها حاصل عملکرد انسان هاست؛ اما هنگامی که از رشد سخن گفته فاعل آن را که پروردگار باشد بیان کرده است.

پس از انتخابات

مثل بسیاری از امور که ابتدا خیلی بد به نظر می رسند، ولی بعد می بینی که خیلی هم بد نشد! در این انتخابات، اگر چه رای آوردن روحانی برای من واقعا یک کابوس بود؛ ولی حالا که مدتی از انتخابات گذشته می بینم که ریاست جمهوری روحانی -در کنار تهدید های زیادی که در زمنیه سیاست داخلی و خارجی ایجاد کرده- فرصت های قابل توجهی ایجاد کرده است که باید از آن ها به خوبی استفاده کرد…

ادامه‌ی خواندن

زمانی برای مستی… اصولگرایان!

۱- همه مست رای ۲۴ میلیونی احمدی نژاد بودیم. همه… از منی که از بیرون گود تحلیل می کردم گرفته تا کاندیدا های مثلا اصولگرای ریاست جمهوری که در مناظره به هم می پریدند و تاتر! نمایندگان مثلاتر! اصولگرای مجلس که هر روز بیشتر از دیروز بر طبل اختلافاتشان با دولت می کوبیدند و هر روز پنچه ای دیگر بر چهره یکدیگر و بر چهره اصولگرایی می کشیدند.

نمی فهمیدند که با این اقدامات کودکانه در واقع خود را ضایع می کنند. مردم از این بازی های بچگانه خسته شده اند و حالا با رفتن احمدی نژاد خواهند دید که آنان هم رفتنی اند.

کاندیدا های اصول گرا را می دیدیم که به جای این که حداقل حرمت و احترامی برای یکدیگر قائل شوند -هر چه نبود ممکن بود بعدا وزیر دولت های هم شوند!- به جای پرداختن به رقیب مشترک با یکدیگر به اختلاف و درگیری مشغول بودند و این نبود جز برای این که سر ۲۴ میلیون رای احمدی نژاد دعوا می کردند! فکر نمی کردند که مردم با احمدی نژآد و غیر احمدی نژاد اخوتی ندارند. مردم به کسانی که میان خودشان دعوا و درگیری دارند رای نمی دهند…

۲- وقتی به جای فتنه، جریان انحرافی را توی بوق و کرنا می کردند باید فکر این روز، که اصحاب و بانیان فتنه با لحن طلبکارانه پیش بیایند را، می کردند. کاش ذره ای ولایت پذیر بودند. ای کاش…

اصلاحات را احمقانه مرده می پنداشتند! اصلاحات مرده بود و پس از مرده بود، اگر جنایت بزرگشان را هر روز بر سرشان می کوفتیم و این زخمِ عمیقِ چهره انقلاب را تازه نگه می داشتیم نه این که همه توانمان را خرج جریان موهوم انحرافی بکنیم و با دشمن فرضی درگیر شویم و در این راه خود کشته شویم…

۳- این انتخابات بار دیگر شدت آفساید بودن سایت های خبری و نظر سنجی ها را نشان داد؛ نشان داد که تحلیل های مبتنی بر جناح و حزب و تیپ و خط بازی ما چه قدر از واقعیت فکر و رای مردم فاصله دارد. لازم است که یک بازنگری اساسی در تحلیل ها و دیدگاه هایمان بکنیم.

۴- این انتخابات بار دیگر نشان داد که نقش مار کشیدن هایی از قبیل کلید نشان دادن و رنگ تعیین کردن هنوز جواب می دهد! (البته کلید گاوصندوقی که روحانی نشان داد برای اهل تامل معنای کاملی دارد. ر. ک. به تغییرات قیمت دلار پس از کاندیداتوری هاشمی و پس از رد صلاحیتش و حالا پس از انتخاب روحانی. فاعتبروا یا اولی الابصار!)

۵- مردم به کسی رای می دهند که «نخواسته» هایشان را فریاد کند نه «خواسته» هایشان را. مردم هنوز نمی دانند چه می خواهند. نمی توانند بین آن چه بوده، آن چه شده و آن چه باید بشود ارتباطی برقرار کنند. چرخ ویران کنند ار غیر مرادشان گردد! به کسی که می گوید «می خواهم چه کنم» رای نمی دهند به کسی که می گوید «هر چه تاکنون بوده را تغییر می دهم» رای می دهند و این ناراحت کننده است. +

۶- همه مست بودیم… همه…

دور دوم

خطری که به شدت احساسش می کنم، اینه که طرف دار های جلیلی، به هوای این که انتخابات توی دور اول تموم بشه، به قالیباف رای بدن! در حالی که در هر حال انتخابات به دور دوم کشیده خواهد شد، با این تفاوت که اگر طرفدار های جلیلی به قالیباف رای بدن، این احتمال تقویت می شه که روحانی همراه  قالیباف به دور دوم برن! و این (رای دادن به قالیباف به جای جلیلی) علاوه بر این که خلاف وظیفه شرعیِ به اصلح رای دادنه، عقلانی هم نیست.

من اصلا مشکلی با رای آوردن قالیباف ندارم؛ اصلا شاید تو دور دوم رای بیاره، ولی این که توی دور دوم کی مقابلش باشه خیلی مهمه. راه پیدا کردن روحانی به دور دوم خطر بزرگیه؛ مواظب باشیم.